Ο ομαλός λειχήνας αποτελεί μία δερματοπάθεια, που προσβάλλει τους βλεννογόνους του σώματος, δηλαδή το στόμα και τα γεννητικά όργανα, με εμπλοκή του ανοσοποιητικού συστήματος. Θεωρείται αυτοάνοσο νόσημα, όπου τα κύτταρα της επιδερμίδας δέχονται επίθεση από τα λευκά αιμοσφαίρια.
Περίπου το 2% του γενικού πληθυσμού διαγιγνώσκεται με λειχήνα, στις ηλικίες 30-60. Αν και οι γυναίκες υπερισχύουν των ανδρών στην επήρεια της πάθησης, όταν εμφανίζεται στα γεννητικά όργανα, είναι πιο συχνή στους άνδρες. Σημαντικό είναι να τονίσουμε ότι ο λειχήνας δεν είναι ούτε μεταδοτικός, ούτε έχει κληρονομικό υπόβαθρο.
Τα ακριβή αίτια είναι άγνωστα, ωστόσο υπάρχουν κάποιοι παράγοντες κινδύνου που έχουν ενοχοποιηθεί.
Είναι γνωστό ότι ο λειχήνας παρουσιάζει υφέσεις και εξάρσεις και ένα σοβαρό ενδεχόμενο είναι να τον επηρεάζει το στρες και το άγχος. Χαρακτηριστικό του είναι ότι μπορεί να απασχολεί το άτομο για λίγους μήνες ή λίγα χρόνια και μετά να εξαφανιστεί μόνος του.
Στους μισούς περίπου ασθενείς θα προσβάλλει τον βλεννογόνο του στοματοφάρυγγα. Επίσης θα εντοπιστεί στους καρπούς, τα βλέφαρα, τα γεννητικά όργανα και τα νύχια.
Η διάγνωση του λειχήνα πραγματοποιείται με κλινική εξέταση. Για περισσότερη σιγουριά ο γιατρός μπορεί να λάβει βιοψία προκειμένου να αποκλειστούν άλλες λειχηνοειδείς βλάβες ή η ηπατίτιδα C.
Για την αντιμετώπιση, ο γιατρός πάντα έχει σαν καθοδηγητή την εμφάνιση των συμπτωμάτων. Αυτό σημαίνει ότι δίδεται φαρμακευτική αγωγή μόνο στην περίπτωση έξαρσης της νόσου. Εφόσον ο κνησμός είναι ενοχλητικός τότε τα τοπικά κορτικοστεροειδή φάρμακα βοηθούν.
Επιπλέον μία διαφορετική γραμμή θεραπείας αποτελούν τα ρετινοειδή, τα οποία περιέχουν βιταμίνη Α και παρέχονται είτε σε μορφή κρέμας είτε σε μορφή δισκίου.
Αν δεν υπάρξει κάποια βελτίωση με την συντηρητική αγωγή, ο γιατρός ίσως προτείνει φωτοθεραπεία.
Στο 80% των περιπτώσεων εμφανίζεται στο στόμα ή στα ούλα προκαλώντας την αποφλοιωτική ουλίτιδα, η οποία δεν σχετίζεται με την κακή υγιεινή στόματος αλλά αποκλειστικά από τον λειχήνα. Έπειτα μπορεί να εμφανιστεί στην γλώσσα προκαλώντας αλλοιωμένη γεύση, στον οισοφάγο προκαλώντας δυσκαταποσία αλλά και στην εσωτερική μεριά των χειλιών.
Είναι η δικτυωτή μορφή που εμφανίζεται στο σχήμα της δαντέλας, η υπερτροφική με λευκές πλάκες, η διαβρωτική με έντονα κόκκινα σημεία και η ελκώδης μορφή με επώδυνες πληγές (σπάνια).